Artikel: Kamerlid leert allochtonen netwerken

Allemaal  naar de vrijmibo

Als je carrière wilt maken, moet je naar de vrijdagmiddagborrel. Dat leren allochtonen studenten op een netwerkbijeenkomst georganiseerd door D66-Kamerlid Fatma Koşer Kaya. Wat je hier leert, krijg je niet van huis uit mee. Tekst: Jan Kooistra

Ik praat zacht, vertelt Meryem Teke na afloop van een workshop netwerken in een café, niet heel ver van de campus van de Erasmus Universiteit Rotterdam. Ik denk dat ik zachtjes praat omdat ik een vreemde taal spreek. In Turkije praat ik heel hard.

Ze geeft iemand als begroeting ook een zachte hand, zegt ze zelf. Fout, heeft ze net geleerd in de workshop. Duidelijk praten, een stevige hand geven en oogcontact maken, dat is heel belangrijk als je het in Nederland wil maken.

De 24-jarige Teke woont sinds een paar jaar in Nederland en is bijna klaar met haar master arbeidspsychologie. De workshop was speciaal georganiseerd voor haar en andere allochtone studenten die op zoek moeten naar een baan. Ongeveer dertig van hen zijn naar het Rotterdamse café gekomen en staan bij de bar of zitten op de stoelen die twee rijen dik langs de muren zijn neergezet.

Dat het zaaltje helemaal vol zit, komt ook doordat er een tiental vertegenwoordigers is van bedrijven en uitzendorganisaties als Vitae en Tempo Team. Zij zoeken slimme studenten. Een eerdere bijeenkomst heeft in ieder geval één student een contract bij Vitae opgeleverd.

De netwerkavond is een initiatief van D66-Kamerlid Fatma Koser Kaya (40). Het is de derde. In april waren twee soortgelijke avonden in Utrecht en in Den Haag. In Deventer is ook interesse en in juni is er nog een in Amsterdam. Netwerken is de beste manier om aan werk te komen, verklaart de initiatiefneemster de avonden.

Volgens het Centraal Bureau voor de Statistiek, dat nauwkeurig cijfers bijhoudt over de werkloosheid in Nederland, zijn allochtone jongeren bezig met een inhaalslag op de arbeidsmarkt, maar zijn ze nog altijd bijna twee keer zo vaak werkloos als hun autochtone leeftijdsgenoten.

Volgens een onderzoek van het Sociaal en Cultureel Planbureau hebben allochtonen bij het vinden van werk vaak last van discriminatie.

Maar Koser Kaya, zelf op haar zesde vanuit Turkije naar Nederland verhuisd, heeft haar eigen verklaring: allochtonen zijn niet goed in netwerken. En dat probleem los je in de Tweede Kamer niet makkelijk op. Ze kan het weten: zelf is ze in de politiek terecht gekomen toen ze D66er Bert Bakker leerde kennen.

Nu wil ze allochtonen jongeren helpen met de netwerkbijeenkomsten. Net als Sinan Gül (30), accountant bij consultancy Protiviti in Amsterdam, die gekomen is om de studenten een aantal tips te geven over netwerken in een Nederlandse organisatie. De kantoorborrels, die zijn heel belangrijk. Je hoeft niet dronken te worden of te drinken, maar als je niet gaat, loop je kansen mis. Toen ik ging werken kwam ik niet vaak in een café, maar na drie weken had ik door dat collegas die naar borrels gingen de baas beter kenden. Ben wie je bent, maar je moet cultuurgevoelig zijn, je moet je aanpassen. In Marokko of Turkije heb je respect voor ouderen. Maar in Nederland geef je een stevige hand, ook je baas. Anders sta je meteen 1-0 achter.

Als je zachtjes praat, komt dat onzeker over, zeg je, vraagt Teke hem met een licht verwijt in haar stem. Maar autochtonen moeten toch ook rekening houden met mijn cultuur. Je hebt gelijk, maar dat vergt tijd, reageert Gül.

Als professioneel trainer en coach Cecil Penso (51) even later zijn cursus netwerken begint, kan hij het niet laten te reageren op die opmerking. Ik ben het niet met jou eens, richt hij zich tot Teke. Stel, jij bent baas en moet kiezen uit acht sollicitanten. Iemand moet in een team passen, en je moet rekening houden met je klanten. Dan kies je iemand die proactief is.

Aanpassen dus aan een cultuur in een organisatie, vindt Penso, wiens ouders vóór zijn geboorte van Curaçao naar Nederland zijn verhuisd. En dat betekent volgens hem: je gezicht laten zien op borrels, een stevige hand geven en oogcontact maken.

Als Penso om vier vrijwilligers vraagt, duurt het even voordat twee jongens die iets later binnenkwamen op hem afstappen. Ook twee studentes melden zich. Penso laat de vier doen alsof ze in gesprek zijn zodat hij kan laten zien hoe makkelijk je mensen kunt aanspreken op een receptie of borrel.

Goedemiddag, zegt hij keurig. Het gesprek valt stil en de vier kijken hem afwachtend en wat lacherig aan. Wat moet ik nu doen, vraagt de coach. In ieder geval niet zelf gaan praten. Wat ook niet? Vragen waarover ze het hebben. Wat wel? Wat zei ik als allereerste? Goedemiddag. Toen was het even stil. Geef anderen altijd de tijd om een zin af te maken.

Stel je daarna voor, gaat hij verder. En begin altijd bij een vrouw. Dat heeft met hoffelijkheid te maken. Ga daarna het rijtje af. Een tip: je hebt een vreemde naam, met een vreemde tongval soms. Als je je voorstelt, doe dat dan langzaam. Ongeveer de helft zo langzaam als je normaal zou doen.

Als na de workshop de bar opengaat en de bitterballen en kaassoufflés worden binnengedragen, is het tijd om het geleerde in praktijk te brengen. Een aantal studenten gaat meteen weg. Het is tentamenweek in Rotterdam, vandaar. De studenten die wel blijven, stappen op elkaar af, schudden handen en raken in gesprek. Een aantal haalt cvs te voorschijn om die als visitekaartje uit te delen aan de recruiters.

Wat je hier leert, krijg je ergens anders niet te horen, vindt de 19-jarige Adem Cankaya. Dat krijg je niet van huis uit mee.

Voor de 27-jarige rechtenstudent Semra Celebi is het de tweede keer dat ze naar een netwerkbijeenkomst van Koser Kaya komt. Ze heeft haar eigen verklaring waarom sommige allochtone jongeren zo moeilijk aan een baan komen. Ze leggen de lat niet hoog genoeg en netwerken te weinig. Als je weet dat de buurman van je ouders ook in de fabriek werkt, dan moet je niet in je eigen kring blijven netwerken. Als je die baan wilt, dan ligt dat voor 80 procent bij jezelf. Stel, ik wil straks bij een groot advocaten kantoor werken, dan ga ik er wel op af.

Deel via: