Kamerinbreng: debat bezuiniging op de kinderopvang

Nieuws

Voor de verkiezingen een vent, nu ook een vent

14 mei 2008

(Waren deze kosten te voorzien?)

Ik heb dit debat aangevraagd naar aanleiding van het onderzoek van TROS Radar. Radar bracht misstanden bij de gastouderbureaus aan het licht waardoor de betaalbaarheid van de kinderopvang wordt ondermijnd. Ondertussen ondermijnt het kabinet betaalbare kinderopvang nog verder.

Het kabinet stelt voor om te bezuinigen op de kinderopvang. Vandaag zegt de staatssecretaris in De Volkskrant; ik citeer: "Uitgaande van de kennis van nu is de belofte onhaalbaar. Geen enkel mens heeft er rekening mee gehouden dat zoveel meer ouders gebruik zouden gaan maken van kinderopvang."

Ik vraag de staatssecretaris: staat u nog steeds achter deze bewering? Gelooft u dat "geen enkel mens" dit voorzag? Graag een antwoord.

D66 heeft tegen de Wet Kinderopvang gestemd. ...én van de redenen was dat de wet onbetaalbaar was. Wij stelden daarom voor om de werkgevers ook een deel te laten betalen. Hoe kunt u dan beweren dat deze kosten uit de lucht komen vallen?

...énvandaag onthulde dat de PvdA al bij het schrijven van het verkiezingsprogramma wist dat de kosten uit de hand zouden lopen. Sweder van Wijnbergen, economisch adviseur waarschuwde Bos hiervoor. Zijn reactie was: "het staat goed".  Is dit juist en vindt de PvdA-fractie dat fatsoenlijk?

In 2005 werd een duidelijke richting ingezet: er zou meer kinderopvang komen in Nederland. Sommige vrouwen dachten daarop: dan kan ik wel één dag of misschien wel twee dagen extra werken. Inmiddels hebben zij afspraken gemaakt met hun werkgever. Ze hebben hun hele leven erop ingericht.

En dan zegt het kabinet: Sorry die belofte kunnen we niet waar maken. Dat ervaren mensen als een onbetrouwbare overheid.

En daarmee gaat dit debat niet alleen over de betaalbaarheid van de kinderopvang en de PvdA die een verkiezingsbelofte breekt. Dit raakt ook de democratie.

In Pauw en Witteman zei Wouter Bos en ik citeer: "Wij breken geen enkele belofte. Als een verkiezingsprogramma een belofte is, kan geen enkele partij zijn beloftes waarmaken. Want als je gaat regeren moet je altijd inleveren." Einde citaat.

Dat je inlevert, begrijpt iedereen inderdaad. Maar het gaat erom wat je inlevert. Als je gratis kinderopvang tot een speerpunt maakt, als je de kinderen van kandidaten op het podium roept vlak voor de verkiezingen, als je je verkiezingsprogramma "Kinderen eerst" noemt, dan is deze bezuiniging niet uit te leggen.

Ik vraag de PvdA-fractie: Vindt u dit een bezuiniging die werkende ouders hadden kunnen verwachten met een stem op de PvdA? Ik vraag het kabinet deze werkende ouders en hun kinderen te ontzien. Deze bezuiniging moet van tafel. Tegen Wouter Bos zeg ik:

Vóór de verkiezingen een vent, nu ook een vent.

(Geef duidelijkheid over de schade)

Geef mensen in ieder geval duidelijkheid. De Volkskrant heeft berekend dat een gezin er 1400 euro op achteruit gaat. De staatssecretaris zegt dat dit niet waar is, maar ze weigert te zeggen hoeveel gezinnen er wel op achteruit gaan. Waarom geeft zij geen duidelijkheid? Misschien kan de staatssecretaris van financiën dat wel.

(Opdringerige overheid)

Laat het helder zijn dat D66 andere keuzes maakt.

Hoe kan het kabinet bijvoorbeeld verdedigen dat het wel schoolboeken op kosten van de belastingbetaler financiert, maar geen kinderopvang.

Vanavond nog bleek in het RTL Nieuws dat het kabinet wel 200 miljoen extra heeft uitgegeven aan externe inhuur. Dat geld had ik liever aan kinderopvang uitgegeven.

TROS Radar bracht aan het licht dat er nog veel bureaucratie en misbruik kan worden weggesneden uit de regeling voor gastouders. De excessen moeten worden aangepakt.

Sjoemelende gastouderbureaus en opas en omas die hun kinderen op kosten van de belastingbetaler naar de Efteling meenemen, maken het draagvlak voor de kinderopvang niet groter. Wat gaat de staatssecretaris hier aan doen.

(Arbeidsparticipatie en arbeidsproductiviteit)

Uit stukken van het Centraal Planbureau blijkt dat het kabinet misschien wel 10.000 vrouwen van de arbeidsmarkt jaagt met deze maatregel. Dit kabinet ondergraaft dus ook onze publieke voorziening. 10.000 minder mensen aan het werk betekent ook: 10.000 minder mensen die belasting betalen.

Voorzitter, ik rond af.

Dit kabinet helpt jongeren die geen huis kunnen kopen door vier jaar niet over de woningmarkt te spreken.

Dit kabinet zorgt voor een betaalbare AOW door voor te stellen dat mensen meer kinderen nemen.

Geheel in deze lijn stelt het kabinet nu voor om de arbeidsparticipatie te verhogen door de kinderopvang onbetaalbaar te maken. Briljant werkelijk. Ik had het niet kunnen verzinnen.

Interrupties

(Vertouwen in de democratie)

Wat zullen mensen denken tijdens de volgende verkiezingscampagne, als een partij hun iets belooft? Ze zullen cynisch reageren en zeggen: "Waar hebben we dat eerder gehoord." Ik wil deze mensen graag vertellen dat dit een incident is. Maar dan zullen ze mij antwoorden:

"En het onderzoek naar Irak dan? En het Europese referendum dan?"

Kiezers gaan niet alleen op verkiezingsbeloftes af. Ook op andere manieren heeft de PvdA de indruk gewekt zich hard maken voor werkende vrouwen. Mariëtte Hamer, uw kersverse fractievoorzitter, heeft er zelf haar hoofdpunt van gemaakt bij de interne campagne. Zij kondigde aan te komen met een wet ervoor zorgt dat de staat bedrijven ontbindt als ze niet 40% vrouwen in de top benoemen.

(Is 45.000 euro rijk?)

Dan nog iets over de groep waarbij deze bezuiniging terecht komt: mensen die met zijn tweeën meer verdienen dan 45.000 bruto. Juist deze gezinnen hebben kinderopvang het hardst nodig. Dat zijn de gezinnen waar beide ouders werken. Deze gezinnen hebben het druk met het combineren van werk, huishouden, en misschien nog de zorg voor een ziek ouder familielid.

Ik vind het ongepast om deze gezinnen weg te zetten als "de rijken",

zoals de PvdA hen noemt in een poging om de klassenstrijd nieuw leven in te blazen. Een verpleger en een agent kunnen samen al aan dit salaris komen.

En dat is niet de eerste keer dat dit kabinet de middenklasse de zwaarste laten laat dragen. Ook de Bos-belasting voor AOWers komt bij mensen terecht die ik geen rijken zou durven noemen.

(Wat dan wel?)

Ik bak geen zoete broodjes. Als woordvoerder sociale zaken verdedig ik regelmatig maatregelen die de rest van de Kamer niet wil verdedigen: langer doorwerken, een brede hervorming van de huizenmarkt.

PvdA-prominent Trude Maas zei vorige week nog: "Kinderopvang vergroot de ontwikkelingskansen voor het hele verdere leven."

Deel via: