Kamerinbreng: Marktwerking in de AWBZ

Nieuws

Inbreng van Fatma Koser Kaya over de modernisering van de AWBZ

AO AWBZ 7 december 2006

We praten vandaag over de modernisering van de AWBZ. Voordat ik zo dadelijk wat dieper inga op een aantal onderdelen van dit grote project, wil ik toch de belangrijkste doelstelling van de modernisering van de AWBZ nog even noemen. De modernisering van de AWBZ heeft als doel de positie van de klant in het zorgstelsel te verstevigen door realisering van vraagsturing. De klant dient meer zeggenschap te krijgen over de zorg en meer keuzevrijheid te hebben ten aanzien van de zorgorganisatie bij wie hij de zorg wil afnemen.

Marktwerking in de AWBZ
In het vorige algemeen overleg over de modernisering van de AWBZ heeft u toegezegd zo spoedig mogelijk te komen met een aanvullende notitie over de marktwerking in de AWBZ. Wanneer kan deze notitie tegemoet worden gezien?

U stelt in uw antwoorden op de schriftelijke vragenronde over de modernisering van de AWBZ dat zorgkantoren in het licht van de geïndiceerde zorgvraag en rekening houdend met voorkeuren van cliënten onderhandelen op basis van kwaliteit, volume en tarief. Hoe kan het dan dat wij op 1 december j.l nog van ACTIZ een brief ontvangen waaruit blijkt dat de voorkeur van de klant voor een bepaalde zorgorganisatie wordt begrensd door de selectie die het zorgkantoor heeft gemaakt uit de zorgaanbieders in de regio. Is het waar dat er zorgorganisaties zijn die de gevraagde zorg wel willen en kunnen leveren maar geen toestemming krijgen van het zorgkantoor om de zorg daadwerkelijk te leveren? In de zorgverzekeringswet kan de klant kiezen bij wie hij in zorg wil. Binnen de huidige AWBZ, waarbij per regio 1 zorgkantoor namens alle verzekeraars de AWBZ-verzekering uitvoert, moet het toch ook mogelijk zijn om een dergelijk systeem te creëren? Graag zou ik hier een reactie van de staatssecretaris op willen.

Tevens krijgen wij van Vereniging Gehandicaptenzorg Nederland te horen dat zorgkantoren de omvang van het recht op zorg beperken uit oogpunt van doelmatigheid (=gunningcriterium). Klopt dit? Zo ja, staat deze sturingswijze van zorgkantoren niet haaks op het wettelijke systeem van een onafhankelijke indicatie en de verplichting van de zorgaanbieder om volgens het afgesproken zorgplan te voldoen aan de individuele zorgbehoefte? Is het in het wettelijk systeem van onafhankelijke indicatiestelling toegestaan dat zorgkantoren via hun zorginkoop bij zorgaanbieders in de gehandicaptenzorg eigen doelmatigheidssnormen over de omvang van de te leveren zorgfuncties aanleggen?
Mogen zorgkantoren zorgaanbieders in de gehandicaptenzorg op wie een zorgplicht tegenover hun clienten rust, beperken in het leveren van de omvang van de geïndiceerde zorgfuncties?

AWBZ-brede zorgregistratie (AZR)
Met de AWBZ-brede zorgregistratie (AZR) wordt beoogd dat de CIZ-kantoren, zorgkantoren/verzekeraars en zorgaanbieders ter ondersteuning van het proces van indicatiestelling, zorgtoewijzing, wachtlijstbeheer en zorgverlening op gestandaardiseerde wijze digitaal informatie uitwisselen. Het ontwikkelen en invoeren van de AZR gebeurt op basis van releases. Release 1, de basisversie van de AZR kampt met tal van kinderziektes, voornamelijk softwareproblemen. Zorgaanbieders maken nog steeds onvoldoende gebruik van de AZR. Ook het aggregeren van regionale gegevens naar landelijke niveau is slechts ten dele mogelijk. Dit alles heeft ertoe geleid dat de kwaliteit van de gegevens nog lang niet op niveau is en derhalve geen betrouwbaar beeld van de wachtlijsten kan worden geleverd. De overgang van release 1 naar release 2.1, is uitgesteld naar 1 januari 2007. Oorspronkelijk was 1 september5 2005 als invoeringsdatum voorzien. De derde release zal gericht zijn op het verder ontwikkelen van de AZR, waarbij ook gegevens zullen worden geleverd voor de zorgzwaartebekostiging en het heffen van de eigen bijdrage. Ook zal dan een aanpassing plaatsvinden ten behoeve van de invoering van het Burger Service Nummer.

Naast deze releases moet het systeem ook gevuld worden met gegevens van cliënten die al in zorg zijn en van cliënten die op de wachtlijst staan. De ultieme vulling van de AZR moet medio januari 2007 gereed zijn.
D66 krijgt te horen dat door het onvoldoende functioneren van de huidige versie van de AZR (1.0) het digitale berichtenverkeer onvoldoende functioneert, waardoor het proces van zorgtoewijzing zich nagenoeg geheel afspeelt met het heen en weer sturen van papieren formulieren tussen CIZ, zorgkantoren en zorgaanbieder. De deelname van de zorgaanbieders aan de AZR laat nu sterk te wensen over. Hoeveel van de 3000 zorgaanbieders gebruiken de AZR, al dan niet optimaal?Is het functioneren van de huidige versie van de AZR er inderdaad  de oorzaak van dat deelname van de zorgaanbieders aan de AZR te wensen overlaat? Zo nee, wat is dan de oorzaak? Zo ja, heeft het dan wel zin om het gebruik van de AZR verplicht te stellen?Verplicht stellen betekent immers dat zorgaanbieders verplicht moeten werken met een inferieur systeem. Dit gaat ten koste van de kwaliteit. Zijn zorgverleners al op de hoogte van het feit dat het gebruik van de AZR verplicht wordt?Lukt het om op 1 januari 2007 hiervoor bestaande regelgeving aangepast te hebben? Ik ga ervan uit dat het functioneren van de AZR verbetert met versie 2.1 van de AZR. Tenminste als deze release geharmoniseerd wordt met het proces van indicatiestelling, de invoering van de WMO en de introductie van de zorgzwaartebekostiging.
Lukt het om deze harmonisatie voor 1 januari a.s. rond te krijgen? Zo nee, hoe staat het dan met de planningen? Wanneer zal de eerste release naar behoren werken? Wordt de tweede release echt op 1 januari 2007 ingevoerd, of volgt er dan wederom uitstel? Is de AZR nu daadwerkelijk medio januari volledig gevuld met cliëntengegevens? Komt volgens de huidige planning betrouwbare wachtlijstinformatie uit de AZR daadwerkelijk in het voorjaar van 2007 beschikbaar?

Indicatiestelling
Op dit moment wordt 88% van de aanvragen voor een indicatie binnen de wettelijke termijn van 6 weken afgehandeld. Dit betekent toch nog dat 12 op de 100 mensen langer dan deze termijn moeten wachten. Wanneer de indicatiestelling problemen oplevert omdat er sprake is van een complexe casus, kunnen mensen dan altijd tijdelijk zorg krijgen om de problemen op korte termijn op te lossen?

Wachtlijst AWBZ intramurale zorg
De hoge instroom in de AWBZ wordt doorgaans tijdig opgevangen. U geeft aan dat er geen wachtlijst is voor extramurale zorg. Daar kom ik zo nog op terug. Eerst de wachtlijst voor intramurale AWBZ-zorg. Er is een wachtlijst voor deze zorg. Nagenoeg iedereen die op intramurale zorg wacht, krijgt wel alvast AWBZ-zorg aangeboden. Wat is nagenoeg? Dus niet iedereen krijgt overbruggingszorg aangeboden? Om hoeveel mensen gaat het hier? Hoe zijn deze mensen eraan toe? Maar erger nog: er resteert een echt urgente wachtlijst van 4000 personen! Dit is 10% van de totale wachtlijst van mensen die wachten op AWBZ-zorg in een instelling. Eigenlijk is de wachtlijst dus 40.000 mensen! Deze mensen krijgen overbruggingszorg, maar u geeft zelf al aan dat dat voor die 4000 mensen niet toereikend is. 10% is veel. 4000 mensen is veel. Hoe lang moeten deze mensen wachten? Wat betekent niet toereikende zorg? Wat gaat u hieraan doen? Wat kunnen zorgkantoren hieraan doen? Wat zijn de plannen voor de toekomst hieromtrent? Wat zijn de verwachtingen over de wachtlijst, zou deze in de toekomst langer kunnen worden?

Thuiszorg
U geeft in uw brief en in uw beantwoording op de kamervragen over de motie Kant aan dat blijkt dat er op regioniveau geen cliëntenstops zijn na de toegevoegde €95 miljoen aan extra contracteerruimte. Als ik het goed begrijp stelt u nu al €26 miljoen extra (bovenop de resterende €5 miljoen van de vorige ronde) ter beschikking als oplossing voor de zeer recent gemelde knelpunten. Deze knelpunten zijn echter nog niet geanalyseerd.
U gaat er blijkbaar wel vanuit dat deze recent gemelde knelpunten extra contracteerruimte behoeven. Hoe weet u nu al op voorhand dat deze €26 miljoen toereikend zal zijn? Waar is dit bedrag van €26 miljoen op gebaseerd?

Deel via: